Beina lei­ ß efnisyfirlit ■essarar sÝ­u

Vatnsvirkni

Vatnsvirkni (e. water Activity) er skilgeint sem hlutfalli­ ß milli gufu■rřstings vatns, sem er Ý jafnvŠgi vi­ vatn Ý matvŠlinu, og gufu■rřsting yfir hreinu vatni vi­ sama hitastig.

Vatnsvirkniform˙la

Vatnsvirknin er jafnvŠgisloftraki og er sem hlutfallsleg tala, ■a­ er ß bilinu 0 (skrauf■urr fŠ­a) - 1 (hreint vatn). T.d. ■egar aw = 0,75, jafngildir ■a­ 75% hlutfallslegum loftraka. JafnvŠgis loftraki e­a vatnsvirkni er hß­ e­liseiginleikum vatnsins Ý matvŠlinu og einnig hß­ uppleystum efnum Ý matvŠlinu t.d. sykri og salti. Aukinn styrkur uppleystra efna Ý matvŠli lŠkkar vatnsvirkni matvŠlisins og mikilvŠgustu efnin sem notu­ eru til ■ess a­ lŠkka vatnsvirkni, Ý matvŠlai­na­inum, eru salt og sykur.

     

 Vatnsvirkin aw  Tegund matvŠla
0,99 - 0,96  Fersk matvŠli
0,90 - 0,85 LÚtts÷ltu­ matvŠli
0,88 - 0,82 Sultur, gaffalbitar
0,80 - 0,75

SpŠgipylsur

0,78

Fullsta­inn saltfiskur

Frosinn fiskur vi­ -24░C

 < 0,96  Ůurrka­ar afur­ir



═ flestu nřmeti er vatnsvirkni ß bilinu 0,95-0,99. Til ■ess a­ ˙tiloka allan ÷rveruv÷xt Ý matvŠlum ver­ur a­ minnka vatnsvirknina ni­ur fyrir 0,7. Ůar fyrir ne­an eru ■a­ a­allega efnabreytingar sem sker­a geymslu■oli­. Flestar efnabreytingar eru ˙r s÷gunni eftir a­ matvŠli­ er komi­ ni­ur fyrir 0,6 nema ■rßnun sem er Ý lßgmarki ß bilinu 0,4 - 0,6.

Me­ algengari var­veislua­fer­um ß matvŠlum eru ■urrkun og frysting. Bß­ar ■essar a­fer­ir fela Ý sÚr lŠkkun ß vatnsvirkni. Ůurrkun me­ beinni fjarlŠgingu ß vatni og frysting me­ bindingu vatns ß formi Ýskristalla.
Breytingar sem fall af vatnsvirkni

Vert er a­ hafa Ý huga a­ vi­ ■urrkun drepast ekki allar ÷rverur heldur st÷­vast v÷xtur ■eirra og sumar leggjast Ý dvala. Ůurrku­ matvŠli skemmast ekki ■ˇ a­ ■au eru ekki geymd Ý kŠli. Ef raki eykst aftur vi­ geymslu matvŠlanna ■ß fara ÷rverurnar aftur af sta­, fyrst taka myglusveppir vi­ sÚr, ■vÝ nŠst gersveppir og loks gerlar.





Til baka, Senda grein, Prenta greinina

 

 

Leit



 
 
efnisyfirlit sÝ­unnar

■etta vefsvŠ­i byggir ß eplica. eplica veflausnirveflausnir - nßnari upplřsinga ß heimasÝ­u eplica.